Ngày đầu bước vào lớp, ai cũng ngại ngùng chọn chỗ ngồi, rụt rè giới thiệu tên mình. Chẳng ai ngờ những người lạ hôm ấy lại trở thành những người bạn thân thiết nhất.
Viên phấn cuối cùng
Buổi học cuối cùng của tuần, cô Hạnh bước vào lớp với chiếc hộp phấn đã vơi gần hết. Trên bảng, những dòng chữ của tiết trước vẫn chưa kịp lau.
Nam ngồi bàn cuối, như mọi hôm, chống cằm nhìn ra cửa sổ. Ba năm qua, cậu là một cậu học trò “bình bình”: không giỏi nhất, không nghịch nhất, vắng mặt cũng chẳng ai để ý. Cô Hạnh chưa một lần quát cậu, dù cậu ngủ gật không ít lần. Cô chỉ lặng lẽ đi ngang qua, gõ nhẹ hai tiếng lên mặt bàn.
— Hôm nay cô không giảng bài mới. — Cô nói, và cả lớp ngẩng lên ngạc nhiên.
Cô cầm viên phấn trắng, viết ở góc bảng một con số: 525.
— Đây là số buổi học cô đã đứng ở đây cùng các em. Mỗi buổi cô viết lên bảng rất nhiều điều, nhưng điều quan trọng nhất thì cô chưa viết bao giờ.
Cô quay lại, mỉm cười, đặt viên phấn lên bàn đầu: — Bây giờ đến lượt các em.
Cả lớp lặng đi. Rồi Lan, cô lớp trưởng, đứng lên trước, nắn nót viết hai chữ “Cảm ơn”. Hùng viết: “Xin lỗi vì hay nói chuyện”. Cả lớp bật cười, rồi lần lượt kéo nhau lên bảng. Người viết tên cô, người vẽ một ngôi sao, người chỉ để lại một nét ngoằn ngoèo vì không biết nói gì cho vừa.
Đến lượt Nam, viên phấn đã ngắn cũn, chỉ còn đủ kẹp giữa hai đầu ngón tay. Cậu đứng rất lâu trước bảng. Cuối cùng, cậu viết: “Em đã nghe cô giảng, kể cả những hôm em không ngẩng đầu lên.”
Chữ cuối vừa dứt, viên phấn gãy làm đôi. Cả lớp phì cười. Cô bước xuống, nhặt mảnh phấn nhỏ xíu rơi trên sàn, nắm vào lòng bàn tay.
— Cô giữ cái này. — Cô nói khẽ. — Đây là viên phấn cuối cùng của khóa các em.
Tiếng trống vang lên. Chiếc bảng đen kín những dòng chữ đủ kiểu, đủ màu của cả một tập thể. Không ai nỡ lau.
Nhiều năm sau, Nam vẫn nhớ buổi chiều ấy: mùi phấn, bàn tay cô trắng bụi, và một điều cậu hiểu ra muộn màng. Có những bài học lớn nhất không nằm trong sách giáo khoa, mà nằm trên mặt bảng đen đầy bụi phấn của tuổi mười lăm.